วิสัยทัศน์ที่ดี

ปัจจุบัน หน่วยงานทั้งภาครัฐ และเอกชน ต่างก็มีการจัดทำแผนยุทธศาสตร์ และแผนปฏิบัติการ บางแห่งก็ทำแผนยุทธศาสตร์ ๔ ปี บางแห่งก็ ๕ ปี

ในแผนยุทธศาสตร์ของทุกหน่วยงาน จะขาดเสียมิได้คือ "วิสัยทัศน์ " ซึ่งจะต้องมีการกำหนดไว้ให้ชัดเจน หากไม่มีสิ่งนี้ก็ไม่สามารถที่จะจัดทำแผนยุทธศาสตร์ของหน่วยงานได้ เพราะไม่รู้ว่าหน่วยงานจะมีทิศทางเดินไปทางไหน

คำว่า "วิสัยทัศน์ ( Vision) "  หมายถึง จุดมุ่งหมาย หรือความมุ่งมั่นที่องค์การต้องการให้เกิดขึ้นหรือต้องการให้บรรลุในอนาคต ภายในกรอบเวลาที่กำหนดไว้เช่น ๒ ปี ๓ ปี ๔ ปี  ข้างหน้า ซึ่งความมุ่งมั่นดังกล่าว จะต้องเกิดความต้องการของบุคลากรในองค์กร มิใช่เกิดจากหน่วยงานที่จัดทำยุทธศาสตร์เสียเอง

วิสัยทัศน์ไม่จำเป็นต้องเป็นลายลักษณ์อักษร หรืออาจกำหนดไว้แล้วนำมาใช้ จะสั้นยาวแค่ไหนก็ไม่เป็นไร แต่ที่สำคัญ คือวิสัยทัศน์บุคคลในองค์กรทุกคนต้องเข้า

ในการจัดทำแผนยุทธศาสตร์หน่วยงานราชการทั่วไป จึงนิยมไปจัดจ้างผู้เชี่ยวชาญภายนอกมาเป็นที่ปรึกษา หรือมาจัดทำแผนยุทธศาสตร์ให้ เพราะเชื่อว่าหน่วยงานภายนอกเป็นผู้มีความรู้ ความเชี่ยวชาญในการจัดทำแผนยุทธศาสตร์ดังกล่าว

แต่ในความเป็นจริง การจัดทำยุทธศาสตร์ให้ได้ดี น่าจะเป็นบุคลากรภายในสำนักงานเอง เพราะเป็นผู้รู้ความต้องการของคนในองค์กร รู้ประวัติศาสตร์ รู้กระบวนงานในองค์กร รู้ปัญหา อุปสรรคในองค์กรได้ดีกว่าคนภายนอก...แต่คนในองค์กรมักจะไม่ให้การยอมรับ...จำเป็นต้องไปจัดจ้างคนภายนอกดีกว่า

มีปัญหาว่า การจัดทำวิสัยทัศน์ให้ดี ต้องมีลักษณะอย่างไร ...จากเอกสารสถาบันเพิ่มผลผลิตแห่งชาติ ได้แนะนำว่า วิสัยทัศน์ที่ดี ต้องมีลักษณะดังนี้

๑. มีความชัดเจน สามารถนำไปปฏิบัติได้

๒. เป็นภาพบวก สะท้อนความเป็นเลิศขององค์กร

๓. สร้างศรัทธาให้ทุกคน มุ่งมั่น ไขว่คว้า

๔. ต้องท้าทายความรู้ ความสามารถทั้งผู้นำและสมาชิกทุกคนในองค์กร

๕. คำนึงถึงผู้มารับบริการเป็นสำคัญ (Customer Oriented)

๖. มีความสอดคล้องกับแนวโน้มในอนาคต

ในการจัดทำแผนยุทธศาสตร์ จึงต้องคำนึงถึงการจัดทำวิสัยทัศน์ก่อนเป็นสำคัญ ปัญหาที่ประสบมาตลอดของทุกหน่วยงาน กล่าวคือ บุคลากรในองค์กรไม่รู้ว่า องค์กรของตนเอง มีวิสัยทัศน์ว่าอย่างไร มีความหมายอย่างไร ทำอย่างไรถึงจะทำให้วิสัยทัศน์บรรลุได้

จึงเป็นปัญหาของหน่วยงานที่จัดทำแผนยุทธศาสตร์ ในการที่จะสื่อสารให้ทุกคนในองค์กร ได้มีความเข้าใจตรงกัน นอกเหนือจากความเข้าใจแล้ว การที่จะทำให้คนในองค์กรเกิดความมุ่งมั่น ความศรัทธาในวิสัยทัศน์ จึงเป็นปัญหาอัสำคัญ

การจัดทำแผนยุทธศาตร์ ทำได้ง่าย และการที่จะเดินตามแผนที่ทำไว้ เพื่อให้เกิดความสำเร็จตามแผนเป็นเรื่องที่ยากยิ่งนัก...สำหรับผู้ปฏิบัติครับ!!!!